Przyczyny i czynniki ryzyka nadreaktywnego pęcherza moczowego

Pęcherz nadreaktywny (OAB) to stan charakteryzujący się nagłym i częstym parciem na mocz, który dotyka aż 16% dorosłych mężczyzn i 33% dorosłych kobiet. Przyczyna OAB pozostaje niejasna, ale uważa się, że wynika z wielu czynników, z których niektóre można kontrolować, a inne nie.

OAB, określany jako nieneurogenny pęcherz nadreaktywny, jest diagnozowany, gdy nie są znane neurologiczne (układ nerwowy) przyczyny objawów. Z kolei pęcherz neurogenny to stan, w którym problemy neurologiczne (takie jak udary lub urazy rdzenia kręgowego) mogą powodować nadreaktywność lub niedoczynność pęcherza.

Podczas diagnozowania OAB świadczeniodawcy będą badać obie możliwości, aby nie tylko wskazać przyczynę, ale także opracować skuteczny plan leczenia.

Najczęstsze przyczyny

Nadreaktywny pęcherz powoduje, że masz niewielką lub żadną kontrolę nad pęcherzem, co często prowadzi do nietrzymania moczu. Kobiety są bardziej dotknięte OAB niż mężczyźni.KątKąt

Podczas normalnego funkcjonowania mięsień wypieracza zacznie się kurczyć, gdy pęcherz będzie wypełniony do połowy, co da ci mnóstwo czasu na bieganie do łazienki. W przypadku OAB mięsień skurczy się i skurcze na długo przed tym, co powoduje częste oddawanie moczu (częstość oddawania moczu), nadmierne oddawanie moczu (pilność) i nocne oddawanie moczu (nokturia).

Możliwe jest również, że nagłe, mimowolne skurcze innych części dolnych dróg moczowych (w tym cewki moczowej i gruczołu krokowego u mężczyzn) mogą wywołać reakcję łańcuchową, która powoduje spontaniczne i nieodpowiednie skurcze mięśnia wypieracza.

Te efekty fizjologiczne mogą być wynikiem wcześniejszego lub obecnego stanu zdrowia, który powoduje nadczynność pęcherza. Niektóre z tych stanów mogą również wpływać na mięśnie zwieracza cewki moczowej, które kontrolują wydalanie moczu z organizmu, prowadząc do wycieku i nietrzymania moczu.

Najczęstsze przyczyny OAB to:

• Nawracające infekcje dróg moczowych, które niektóre badania powiązały z nadpobudliwością pęcherza, zwłaszcza u kobiet

• Wypadanie narządów miednicy, którego nasilenie zbiega się ze zwiększonym ryzykiem OAB

• Powiększona prostata, która może wywierać bezpośredni nacisk na pęcherz podczas próby opróżnienia

• Chirurgia biodra lub problemy z biodrem, które mogą zmienić położenie (i nadmiernie obciążać) narządy dolnych dróg moczowych

• Niski poziom estrogenu, szczególnie po menopauzie, który może zmienić strukturę i funkcję mięśnia wypieracza i zwieracza cewki moczowej

• Kamienie nerkowe lub kamienie pęcherza moczowego, które mogą zmieniać biom moczowy i powodować podrażnienie pęcherza i reszty dolnych dróg moczowych

• stosowanie cewnika moczowego, który może bezpośrednio drażnić pęcherz i/lub gruczoł krokowy, których podrażnienie może utrzymywać się nawet po usunięciu cewnika

• Mnogie porody pochwowe, których ryzyko OAB wzrasta z każdym porodem, ponieważ mięśnie dna miednicy stopniowo słabną

• Zatrucie metalami ciężkimi, substancjami takimi jak ołów lub rtęć, powodującymi zmiany komórkowe w pęcherzu, które mogą prowadzić do nadaktywności

Czynniki ryzyka związane ze stylem życia

Niektóre czynniki związane ze stylem życia mogą zwiększać nasilenie i/lub częstotliwość objawów OAB. Niekoniecznie „powodują” OAB, ale mogą zwiększać ryzyko podrażnienia pęcherza, obciążać pęcherz lub sprzyjać nadmiernemu oddawaniu moczu. Wszystko to są wyzwalacze dla OAB.

Istnieje sześć modyfikowalnych czynników ryzyka związanych z OAB:

• Otyłość: Zarówno otyłość ogólna, jak i otyłość centralna (obejmująca nadmierne nagromadzenie tłuszczu wokół talii) wydają się zwiększać ryzyko OAB u kobiet bardziej niż u mężczyzn, szczególnie w odniesieniu do częstego oddawania moczu i nokturii.

• Kofeina: Kofeina jest środkiem moczopędnym i może zwiększać częstość oddawania moczu oraz potrzebę oddawania moczu, gdy jest spożywana w nadmiarze (chociaż badania są sprzeczne co do tego, ile to za dużo). Kawa, herbata, czekolada, cola, guarana i napoje energetyczne są powszechnymi źródłami kofeiny.

• Przewodnienie: nawet bardziej niż kofeina, nadmierne spożycie płynów może zwiększyć częstotliwość i nasilenie objawów OAB. Badania wykazały, że zmniejszenie dziennego spożycia płynów o 25% może znacznie zmniejszyć ryzyko częstego oddawania moczu, parcia na mocz i nokturii (o ile nie mniej niż jeden litr jest spożywany dziennie).

• Alkohol: Alkohol jest również środkiem moczopędnym, ale może również zwiększać kwasowość moczu, wywołując podrażnienie pęcherza. Badania sugerują, że wśród obecnych osób pijących istnieje większe prawdopodobieństwo parcia naglącego i częstości oddawania moczu w porównaniu z osobami niepijącymi lub niepijącymi. Ryzyko jest wyższe u mężczyzn, szczególnie tych, którzy spożywają więcej niż dwa drinki dziennie.

• Palenie: Badania wykazały, że nasilenie OAB jest 2,54 większe u obecnych palaczy z OAB niż u osób, które nie palą. Wydaje się, że palenie zwiększa ryzyko OAB z powodu stwardnienia tętnic (miażdżycy), stanu, który wpływa na pęcherz, a także układ sercowo-naczyniowy.

• Leki: Diuretyki, takie jak Bumex (bumetanid), Dyrenium (triamteren), Hydrodiuril (hydrochlorotiazyd) i Lasix (furosemid) zwiększają wydalanie moczu i pogarszają objawy OAB. Długotrwałe stosowanie leków moczopędnych wiąże się również ze zwiększonym ryzykiem OAB u dorosłych w wieku 75 lat i starszych.

Przyczyny neurologiczne

Chociaż neurogenny pęcherz moczowy i nieneurogenny OAB są odrębnymi zaburzeniami, objawy nakładają się na siebie w znacznym stopniu, a linie często zacierają się między tymi dwoma stanami. W niektórych przypadkach problemy z układem nerwowym mogą raczej przyczyniać się do powstawania OAB niż są głównymi przyczynami.

Jednym z takich przykładów jest wiek. U osób dorosłych w wieku 75 lat i starszych zmiany w mózgu – w szczególności w korze mózgowej – wpływają na ścieżki nerwowe regulujące kontrolę pęcherza. Zmiany w przedniej części kory zakrętu obręczy (znajdujące się w tylnej części mózgu) mogą prowadzić do zwiększonej wrażliwości pęcherza moczowego i parcia na mocz.

Inne stany mogą wpływać bezpośrednio lub pośrednio na prawidłową neurologiczną funkcję pęcherza. Niektóre z tych schorzeń są związane ze starzeniem się, a inne nie.

Najczęstsze neurologiczne przyczyny objawów OAB obejmują:

• Przebyty udar, a niektóre badania sugerują, że 28% osób z udarem doświadczyło OAB

• Chirurgia miednicy lub operacja prostaty, które mogą przeciąć lub uszkodzić nerwy regulujące mięsień wypieracza

• Uraz dolnego rdzenia kręgowego i przepuklina krążków międzykręgowych, które są związane z nietrzymaniem moczu i utratą kontroli nad pęcherzem

• Cukrzyca, zaburzenie metaboliczne, może powodować postępujące uszkodzenie nerwów, prowadzące do utraty kontroli zwieracza cewki moczowej

• Choroba Parkinsona, zaburzenie neurogeneracyjne, które zwiększa ryzyko OAB 1,54-krotnie w porównaniu z populacją ogólną

• Stwardnienie rozsiane, postępująca choroba autoimmunologiczna atakująca błony nerwowe, która prowadzi do objawów OAB u około 62% dotkniętych nią osób

• Rozszczep kręgosłupa, wada wrodzona kręgosłupa, od dawna związana z nieprawidłową czynnością układu moczowego, w tym nadreaktywnością wypieracza

• Choroba Alzheimera, postępujące zaburzenie neurologiczne, które prowadzi do OAB u 73% osób dotkniętych chorobą

Genetyka

Istnieją pewne dowody, choć słabe, że niektórzy ludzie są genetycznie predysponowani do OAB. Chociaż nie ma genów konkretnie powiązanych z OAB, badania epidemiologiczne sugerują, że choroba może występować w rodzinach.

Pęcherz nadreaktywny to frustrujące schorzenie, które często jest trudne do zdiagnozowania i leczenia. Mimo to Amerykańskie Towarzystwo Urologiczne sugeruje, że około 60% osób leczonych z powodu OAB doświadczy całkowitego ustąpienia objawów w ciągu roku.

Nawet jeśli terapie i leki pierwszego rzutu nie przynoszą ulgi, istnieją minimalnie inwazyjne metody leczenia, takie jak zastrzyki z botoksu, neuromodulacja kości krzyżowej (SNM) i przezskórna stymulacja nerwu piszczelowego (PTSN), które, jak wykazano, zmniejszają ciężkie objawy OAB o 80% do 90 %.

W końcu OAB nie jest czymś, z czym powinieneś „nauczyć się żyć”. Będąc cierpliwym i współpracując z lekarzem, najprawdopodobniej znajdziesz rozwiązanie tego kłopotliwego i zbyt częstego zaburzenia urologicznego.