Ospa wietrzna to wysoce zaraźliwa infekcja wywołana wirusem ospy wietrznej i półpaśca (VZV). Rozprzestrzenia się poprzez bliski kontakt z zarażoną osobą, a także przez kropelki z dróg oddechowych i aerozole unoszące się w powietrzu, które są emitowane, gdy zarażona osoba kaszle lub kicha.
Unikanie kontaktu z każdym, kto ma ospę wietrzną, może zmniejszyć ryzyko transmisji. Ale ostatecznie najlepszym sposobem ochrony przed ospą wietrzną jest zaszczepienie się przeciwko ospie wietrznej.
:max_bytes(150000):strip_icc()/chicken-pox-prevention-vaccine-1068748_final-dcb25d2bfc7146cdb403fa496b82eea0.jpg)
Bardzo dobrze / Laura Porter
Szczepionka
Odkąd w 1995 r. wprowadzono po raz pierwszy szczepionkę przeciwko ospie wietrznej i półpaścowi, ryzyko zachorowania na ospę wietrzną znacznie się zmniejszyło. Obecnie istnieją dwie różne szczepionki stosowane do uodporniania się na ospę wietrzną:
-
Varivax (żywa szczepionka przeciwko wirusowi ospy wietrznej): pojedyncza szczepionka
-
ProQuad (MMRV): szczepionka skojarzona stosowana również w zapobieganiu odrze, śwince i różyczce
Obie są żywymi szczepionkami atenuowanymi, co oznacza, że zawierają żywe osłabione wirusy, które nie mogą wywołać choroby.
Szczepionki przeciwko ospie wietrznej nie należy mylić ze szczepionką przeciwko półpaścowi (Shingrix), która jest stosowana w celu zapobiegania półpaścowi – chorobie spowodowanej reaktywacją VZV w późniejszym życiu.
Zastosowania
Według Centers for Disease Control and Prevention (CDC), zdrowe osoby, które nigdy nie chorowały na ospę wietrzną lub nigdy nie były szczepione, powinny otrzymać szczepionkę przeciw ospie wietrznej zgodnie z następującymi zaleceniami:
- Dzieci powinny otrzymać dwie dawki — pierwszą w wieku od 12 do 15 miesięcy, a drugą między 4 a 6 rokiem życia.
- Osoby w wieku od 7 do 12 lat bez oznak odporności powinny otrzymać dwie dawki dostarczane w odstępie trzech miesięcy.
- Osoby w wieku 13 lat i starsze (łącznie z osobami dorosłymi urodzonymi w 1980 roku lub później), które nigdy nie chorowały na ospę wietrzną lub nie otrzymały szczepionki przeciw ospie wietrznej, powinny otrzymać dwie dawki w odstępie od czterech do ośmiu tygodni.
Podana zgodnie z zaleceniami, dwie dawki szczepionki przeciwko ospie wietrznej mogą zmniejszyć ryzyko ospy wietrznej o 88% do 98%.
Nie wiadomo, jak długo szczepionka może chronić przed ospą wietrzną, chociaż wiadomo, że większość żywych szczepionek zapewnia długotrwałą odporność. Niektóre badania wykazały wykrywalne poziomy przeciwciał przeciwko VZV u zaszczepionych osób po 10 do 20 latach.
Przeciwwskazania
Pomimo korzyści płynących ze szczepienia przeciwko ospie wietrznej, szczepionka nie jest odpowiednia dla wszystkich. Szczepionka przeciw ospie wietrznej jest przeciwwskazana do stosowania u osób, które:
- Miałeś ciężką reakcję anafilaktyczną na poprzednią dawkę szczepionki
- miał ciężką reakcję anafilaktyczną na którykolwiek ze składników szczepionki, w tym żelatynę lub neomycynę
- Masz raka krwi lub szpiku kostnego, takiego jak białaczka, chłoniak i szpiczak mnogi
- W ciągu ostatnich 3–11 miesięcy otrzymałem transfuzję krwi lub terapię immunoglobulinami
- mieć rodzinną historię pierwotnego niedoboru odporności (chyba że dana osoba ma nienaruszony układ odpornościowy);
- Jesteś lub może być w ciąży
Osoby, u których obecnie występuje umiarkowana lub ciężka choroba, powinny również odłożyć szczepienie do czasu całkowitego wyzdrowienia.
Dawkowanie
Szczepionkę przeciwko ospie wietrznej podaje się w postaci wstrzyknięcia podskórnego (pod skórę), w ramię lub udo. Zalecana dawka i rodzaj szczepionki różnią się w zależności od wieku osoby:
- Dzieciom w wieku od 12 do 47 miesięcy zazwyczaj podaje się Varivax oraz szczepionkę przeciw odrze, śwince i różyczce (MMR) oddzielnie jako pierwszą dawkę. W przypadku drugiej dawki zwykle preferowany jest MMRV.
- Osoby w wieku 13 lat i starsze otrzymują Varivax w obu dawkach. Szczepionka MMRV nie jest zatwierdzona dla tej starszej grupy wiekowej.
| Wieczność | Pierwsza dawka | Druga dawka | Dawki oddzielone przez |
|---|---|---|---|
| 12 do 47 miesięcy | Varivax* | MMRV | Co najmniej 3 miesiące |
| 48 miesięcy do 12 lat | MMRV | MMRV | Co najmniej 3 miesiące |
| 13 lat i więcej | Varivax | Varivax | 4 do 8 tygodni |
Skutki uboczne
Skutki uboczne szczepionki przeciwko ospie wietrznej są zwykle łagodne, a niektórzy ludzie w ogóle nie odczuwają żadnych skutków ubocznych. Do najczęściej obserwowanych skutków ubocznych należą:
- Ból w miejscu wstrzyknięcia
- Niska gorączka
- Łagodna wysypka w miejscu wstrzyknięcia
- Tymczasowa sztywność stawów i ból
Według CDC, 1 na 5 dzieci doświadcza skutków ubocznych w ciągu trzech dni od otrzymania pierwszej dawki, w porównaniu z 1 na 4 dzieci, które otrzymały drugą dawkę.
Inne wskazówki dotyczące zapobiegania
Ponieważ osoby zarażone ospą wietrzną są zaraźliwe przez jeden do dwóch dni, zanim rozwinie się wysypka, możliwe jest narażenie na kontakt z kimś, kto ma ospę wietrzną, zanim nawet zorientuje się, że jest chory.
Mimo to, jeśli ktoś z Twojej rodziny ma ospę wietrzną, możesz zrobić kilka rzeczy, aby zapobiec dalszemu rozprzestrzenianiu się infekcji:
- Trzymaj zarażonego członka rodziny w izolacji w oddzielnym „pokoju chorym”.
- Ogranicz czas spędzony w pokoju chorych, ponieważ wirus może rozprzestrzeniać się w powietrzu.
- Unikaj dotykania lub całowania chorego członka rodziny tak często, jak to tylko możliwe, a potem pamiętaj o dokładnym umyciu rąk.
- Podczas dotykania przedmiotów lub powierzchni, które mogły być narażone na działanie wirusa, noś rękawiczki jednorazowe.
- Unikaj dzielenia się filiżankami, naczyniami lub sztućcami z chorym członkiem rodziny. Umyj te przedmioty w zmywarce lub w gorącej wodzie z mydłem.
- Zdezynfekuj klamki i nieporowate powierzchnie zatwierdzonym środkiem dezynfekującym. Rozcieńczony wybielacz chlorowy (1 część wybielacza na 9 części wody) również może działać.
- Zachęć zarażonego członka rodziny, aby unikał drapania wypełnionych płynem pęcherzy, ponieważ płyn w środku jest wysoce zaraźliwy. Bawełniane rękawiczki i przycięte paznokcie mogą pomóc zmniejszyć ryzyko pęknięcia skóry.
Osoby chore na ospę wietrzną muszą pozostać w domu, aż wszystkie pęcherze będą suche i całkowicie pokryte strupami (zwykle pięć do siedmiu dni po wystąpieniu wysypki).
Zaszczepione dzieci z ospą wietrzną mogą nie rozwijać pęcherzy. Jednak te dzieci powinny pozostać w domu, aż plamy znikną i nie pojawią się żadne nowe plamy w ciągu 24 godzin.
W Stanach Zjednoczonych wskaźnik szczepień przeciwko ospie wietrznej u dzieci w wieku szkolnym wynosi obecnie ponad 90%, co doprowadziło do wysokiego stopnia odporności stada. Nie powinno to jednak sugerować, że szczepienia przeciwko ospie wietrznej – lub jakiekolwiek szczepienia dzieci w tym zakresie – są mniej ważne niż kiedykolwiek.
Utrzymując siebie (i swoje dziecko) na bieżąco z zalecanymi szczepionkami, możesz chronić nie tylko siebie i swoich bliskich, ale także otaczającą społeczność.
Discussion about this post