Fakty na temat HIV i raka szyjki macicy

Osoby z HIV mają podwyższone ryzyko zachorowania na niektóre nowotwory, z których wiele można zaklasyfikować jako schorzenia definiujące AIDS. Wśród nich jest inwazyjny rak szyjki macicy (ICC), stadium choroby, w którym rak rozprzestrzenia się poza powierzchnię szyjki macicy do głębszych tkanek szyjki macicy i innych części ciała.

Chociaż ICC może rozwinąć się zarówno u kobiet zakażonych, jak i niezakażonych wirusem HIV, częstość występowania wśród kobiet z HIV może być nawet siedmiokrotnie większa.

U kobiet z HIV ryzyko ICC jest skorelowane z liczbą komórek CD4 – z prawie sześciokrotnym wzrostem u kobiet z liczbą komórek CD4 poniżej 200 komórek/ml w porównaniu z kobietami z liczbą komórek CD4 powyżej 500 komórek/ml.

O raku szyjki macicy

Wirus brodawczaka ludzkiego (HPV) jest główną przyczyną raka szyjki macicy – ​​odpowiada za prawie wszystkie udokumentowane przypadki. Podobnie jak w przypadku wszystkich wirusów brodawczaka, HPV wywołuje infekcje w niektórych komórkach skóry i błonach śluzowych, z których większość jest nieszkodliwa.

Wiadomo, że około 40 typów HPV jest przenoszonych drogą płciową i może powodować infekcje wokół odbytu i narządów płciowych – w tym brodawki narządów płciowych. Spośród nich 15 typów „wysokiego ryzyka” może prowadzić do rozwoju zmian przedrakowych. Nieleczone zmiany przedrakowe mogą czasami przekształcić się w raka szyjki macicy. Postęp choroby jest często powolny i mija lata, zanim pojawią się widoczne objawy. Jednak u osób z upośledzonym układem odpornościowym (CD4 poniżej 200 komórek/ml) progresja może być znacznie szybsza.

Wczesne wykrycie za pomocą regularnych badań cytologicznych w ostatnich latach radykalnie zmniejszyło zachorowalność na raka szyjki macicy, podczas gdy opracowanie szczepionek przeciw HPV doprowadziło do dalszych redukcji poprzez zapobieganie typom wysokiego ryzyka związanym z 75% rakiem szyjki macicy. Wytyczne amerykańskiej grupy zadaniowej ds. Usług prewencyjnych zalecają badanie cytologiczne co trzy lata w wieku od 21 do 29 lat, a następnie jednoczesne badanie cytologiczne i podstawowy test HPV w wieku od 30 do 65 lat co pięć lat lub tylko badanie cytologiczne co trzy lata. Inną opcją jest testowanie samego HPV co pięć lat.

Szacunkowa częstość występowania HPV wśród kobiet w USA wynosi 26,8 procent, z czego 3,4 procent jest zakażonych HPV typu 16 i 18 wysokiego ryzyka. Typy 16 i 18 odpowiadają za około 65% przypadków raka szyjki macicy.

Rak szyjki macicy u kobiet z HIV

Rak szyjki macicy jest drugim pod względem częstości występowania nowotworem wśród kobiet na całym świecie, powodującym co roku około 225 000 zgonów na całym świecie. Podczas gdy większość przypadków obserwuje się w krajach rozwijających się (ze względu na brak badań przesiewowych Pap i szczepień przeciwko HPV), rak szyjki macicy nadal jest przyczyną prawie 4000 zgonów w Stanach Zjednoczonych każdego roku.

Jeszcze bardziej niepokojący jest fakt, że częstość występowania raka szyjki macicy wśród kobiet zakażonych wirusem HIV nie zmieniła się od czasu wprowadzenia terapii antyretrowirusowej (ART) pod koniec lat 90. XX wieku. Stanowi to wyraźny kontrast z mięsakiem Kaposiego i chłoniakiem nieziarniczym, oba stany definiujące AIDS, które spadły o ponad 50 procent w tym samym okresie.

Chociaż przyczyny tego nie są w pełni zrozumiałe, małe, ale istotne badanie przeprowadzone przez Fox Chase Cancer Center w Filadelfii sugeruje, że kobiety z HIV mogą nie odnieść korzyści ze szczepionek HPV powszechnie stosowanych w celu zapobiegania dwóm dominującym szczepom wirusa (typy 16 i 18). Wśród kobiet z HIV najczęściej obserwowano typy 52 i 58, z których oba są uważane za wysokiego ryzyka i odporne na obecne opcje szczepień.

Objawy raka szyjki macicy

We wczesnych stadiach raka szyjki macicy często występuje bardzo niewiele objawów. W rzeczywistości, zanim wystąpi krwawienie z pochwy i/lub krwawienie kontaktowe — dwa z najczęściej spotykanych objawów — nowotwór złośliwy mógł już się rozwinąć. Czasami może pojawić się masa pochwy, a także upławy, ból miednicy, ból w podbrzuszu i ból podczas stosunku płciowego.

W zaawansowanych stadiach choroby najczęściej obserwowanymi objawami są obfite krwawienia z pochwy, utrata masy ciała, bóle miednicy, zmęczenie, utrata apetytu i złamania kości.

Diagnoza raka szyjki macicy

Jeśli dysplazja szyjki macicy zostanie potwierdzona, klasyfikuje się ją na podstawie stopnia zaawansowania. Klasyfikacja wymazu cytologicznego może wahać się od ASCUS (atypowe komórki płaskonabłonkowe o niepewnym znaczeniu) przez LSIL (zmiana śródnabłonkowa o niskim stopniu złośliwości) do HSIL (zmiana śródnabłonkowa o wysokim stopniu złośliwości). Biopsja komórek lub tkanek jest podobnie oceniana jako łagodna, umiarkowana lub ciężka.

Jeśli jest potwierdzony nowotwór złośliwy, klasyfikuje się go według stopnia zaawansowania choroby na podstawie badania klinicznego pacjenta, od stopnia 0 do stopnia IV w następujący sposób:

• Stadium 0: Rak in situ (zlokalizowany nowotwór złośliwy, który się nie rozprzestrzenił)
• Stadium I: Rak szyjki macicy, który rozrósł się w szyjce macicy, ale nie rozprzestrzenił się poza nią
• Stadium II: rak szyjki macicy, który rozprzestrzenił się, ale nie poza ściany miednicy lub dolną jedną trzecią pochwy
• Stadium III: Rak szyjki macicy, który rozprzestrzenił się poza ściany miednicy lub dolną jedną trzecią pochwy lub spowodował wodonercze (nagromadzenie moczu w nerkach z powodu niedrożności moczowodu) lub niefunkcjonowanie nerek
• Stadium IV: Rak szyjki macicy, który rozprzestrzenił się poza miednicę do sąsiednich lub odległych narządów lub zajął tkankę śluzową pęcherza moczowego lub odbytnicy

Leczenie raka szyjki macicy

Leczenie stanu przedrakowego lub raka szyjki macicy zależy w dużej mierze od stopnia zaawansowania choroby. Większość kobiet z łagodną (niskiego stopnia) dysplazją przejdzie samoistną regresję stanu bez leczenia, co wymaga jedynie regularnego monitorowania.

W przypadku osób, u których dysplazja postępuje, może być konieczne leczenie. Może to przybrać formę ablacji (zniszczenia) komórek przez elektrokoagulację, laser lub krioterapię (zamrażanie komórek); lub przez resekcję (usunięcie) komórek poprzez wycięcie elektrochirurgiczne (znane również jako pętlowa procedura elektrochirurgicznego wycinania lub LEEP) lub konizacja (stożkowa biopsja tkanki).

Leczenie raka szyjki macicy może być różne, chociaż większy nacisk kładzie się na terapie oszczędzające płodność. W zależności od ciężkości choroby leczenie może przyjąć jedną lub kilka z poniższych postaci:

• Chemoterapia
• Radioterapia
• Zabiegi chirurgiczne, w tym LEEP, konizacja, histerektomia (usunięcie macicy) lub trachelektomia (usunięcie szyjki macicy z zachowaniem macicy i jajników).

Ogólnie rzecz biorąc, 35% kobiet z rakiem szyjki macicy będzie miało nawrót po leczeniu.

Pod względem śmiertelności wskaźniki przeżycia oparte są na stadium choroby w momencie rozpoznania. Ogólnie rzecz biorąc, kobiety zdiagnozowane na etapie 0 mają 93% szans na przeżycie, podczas gdy kobiety na etapie IV mają 16% szans na przeżycie.

Profilaktyka raka szyjki macicy

Tradycyjne bezpieczniejsze praktyki seksualne, badanie cytologiczne i szczepienia przeciwko HPV są uważane za trzy wiodące metody zapobiegania rakowi szyjki macicy. Ponadto uważa się, że wczesne rozpoczęcie ART jest kluczem do zmniejszenia ryzyka ICC u kobiet z HIV.

Komitet Doradczy ds. Praktyk Szczepień (ACIP) sugeruje rutynowe szczepienia chłopców i dziewcząt w wieku od 11 do 12 lat, a także mężczyzn i kobiet do 26 roku życia, którzy nie mieli lub nie ukończyli serii szczepień.

Obecnie do użytku zostały zatwierdzone dwie szczepionki: Gardasil9 i Cervarix. Gardasil 9 jest tylko zatwierdzoną opcją obecnie dostępną w USA i jest wskazany dla osób w wieku od 9 do 45 lat.

Chociaż testy cytologiczne są zalecane do celów przesiewowych, potwierdzenie raka szyjki macicy lub dysplazji szyjki macicy (nieprawidłowy rozwój komórek wyściółki szyjki macicy) wymaga biopsji do zbadania przez patologa.

Chociaż szczepionki nie mogą chronić przed wszystkimi typami HPV, naukowcy z Fox Chase Cancer Center potwierdzają, że kobiety zarażone wirusem HIV poddawane terapii ART znacznie rzadziej mają HPV typu 52 i 58 wysokiego ryzyka niż ich nieleczone odpowiedniki. Wzmacnia to argument, że wczesne ART jest kluczem do zapobiegania nowotworom zarówno związanym z HIV, jak i niezwiązanym z HIV u osób z HIV.

Przyszłe terapie i strategie

Jeśli chodzi o strategie opracowywania, ostatnie badania sugerują, że często przepisywany lek przeciwretrowirusowy, lopinawir (znajdujący się w leku złożonym Kaletra o ustalonej dawce), może zapobiegać lub nawet odwracać dysplazję szyjki macicy wysokiego stopnia. Wczesne wyniki wykazały wysoki wskaźnik skuteczności po podaniu dopochwowym w dawkach dwa razy dziennie przez trzy miesiące.

Jeśli wyniki zostaną potwierdzone, kobiety mogą pewnego dnia być w stanie leczyć przedrak szyjki macicy w domu, podczas gdy osoby zarażone wirusem HIV mogą być w stanie zapobiegać HPV w ramach standardowej terapii ART.