Infekcje grzybicze układu nerwowego

Chociaż żadna infekcja nie jest mile widziana, coś o infekcjach grzybiczych wydaje się wyjątkowo paskudne. Dzieje się tak szczególnie wtedy, gdy grzyb atakuje coś tak cennego i prywatnego jak nasze mózgi.

Infekcje grzybicze ośrodkowego układu nerwowego nie są szczególnie powszechne, ale gdy takie infekcje wystąpią, skutki mogą być druzgocące. Poniżej znajduje się galeria łobuzów znanych infekcji grzybiczych w neurologii, ale niestety pełna lista wszystkich możliwych najeźdźców byłaby znacznie dłuższa.

Aspergillus

Gatunki Aspergillus są liczne w przyrodzie jako pospolita pleśń. Pomimo częstego narażenia, zakażenie Aspergillus u ludzi jest stosunkowo rzadkie, chyba że układ odpornościowy został osłabiony. Czynniki ryzyka osłabienia układu odpornościowego obejmują między innymi cukrzycę, leczenie sterydami, przeszczepy narządów, nowotwory, urazy, niedożywienie i AIDS.

Organizm dostaje się do organizmu po wdechu do płuc, gdzie dostaje się do krwiobiegu. Gdy Aspergillus dostanie się do krwi, może zainfekować wiele różnych narządów, w tym mózg.

W obrazowaniu metodą rezonansu magnetycznego (MRI) infekcja Aspergillus powoduje ropień, który wygląda jak kula armatnia w mózgu. Leczenie odbywa się za pomocą środka przeciwgrzybiczego, takiego jak worikonazol lub amfoterycyna.

Leczenie można czasem podać bezpośrednio do mózgu za pomocą techniki dostarczania zwanej dostępem dooponowym. Nawet przy leczeniu śmiertelność tej infekcji jest stosunkowo wysoka.

Candida albicans

Prawie każdy ma już w ciele Candida; wchodzi w skład normalnej flory przewodu pokarmowego i moczowo-płciowego. Czasami zdarza się zdarzenie, które powoduje, że Candida przekracza swoje normalne granice, co może powodować drożdżycę pochwy. Candida jest również dobrze znana z powodowania pleśniawki, białawego nalotu na jamie ustnej i gardle.

U pacjentów z obniżoną odpornością gatunki Candida mogą przenikać do krwi i rozprzestrzeniać się na różne obszary ciała. Candida może powodować zapalenie opon mózgowych, najczęściej u wcześniaków lub jako powikłanie chirurgiczne. Diagnozę stawia się na podstawie zebrania dużej ilości płynu mózgowo-rdzeniowego (CSF) w celu wzrostu w hodowli laboratoryjnej.

Coccidioides Immitis

Coccidioides występuje na pustyniach południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych oraz Ameryki Środkowej i Południowej. Zakażenie kokcydiozą może powodować liczne problemy, od zwykle łagodnej gorączki doliny po śmiertelne zapalenie opon mózgowych.

Według National Institutes of Health około 95% pacjentów z kokcydialnym zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych umrze w ciągu dwóch lat.

Objawy obejmują silny ból głowy, a także inne objawy, które mogą pojawić się dopiero w późnym przebiegu choroby.

Rozpoznanie kokcydialnego zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych najlepiej przeprowadzić na podstawie badania płynu mózgowo-rdzeniowego uzyskanego przez nakłucie lędźwiowe. Przeciwciała dla organizmu mogą być testowane przy użyciu tego płynu mózgowo-rdzeniowego. W rzadkich przypadkach do dokładnej diagnozy może być potrzebna biopsja tkanek otaczających mózg (opon mózgowych).

Preferowanym sposobem leczenia zakażeń kokcydiozą jest doustny flukonazol. Niektórzy lekarze dodają amfoterycynę B. Jeśli w mózgu występuje nagromadzenie płynu (wodogłowie), konieczne może być również przetoczenie. Może minąć kilka tygodni, zanim nastąpi jakakolwiek wyraźna poprawa.

Cryptococcus Neoformans

Cryptococcus dostaje się do organizmu przez płuca po tym, jak ktoś wdycha zarodnik grzyba. Stamtąd grzyb dostaje się do krwiobiegu i rozprzestrzenia się po całym ciele, szczególnie w mózgu. Dzieje się tak zwłaszcza u osób, których układ odpornościowy jest osłabiony, chociaż czasami zdrowe osoby są również zakażone Cryptococcus.

Kryptokokowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych można zdiagnozować, przeprowadzając odpowiednie testy na płynie mózgowo-rdzeniowym pobranym przez nakłucie lędźwiowe. Jeśli mierzy się ciśnienie płynu mózgowo-rdzeniowego, może ono być bardzo wysokie w tych infekcjach.

MRI często nie wykazuje żadnych zmian, chociaż czasami może być obecna masa. Badanie krwi można również wykonać u pacjentów pod kątem antygenu kryptokokowego, który może być przydatny w postawieniu tej diagnozy.

Histoplazmoza

Histoplazma to grzyb, który można znaleźć u normalnych, zdrowych ludzi, ale czasami powoduje poważną chorobę zwaną histoplazmozą. W Stanach Zjednoczonych zwykle występuje w dolinach rzeki Ohio i Missisipi w stanach środkowo-zachodnich.

Przez większość czasu grzyb powoduje problemy tylko u osób, których układ odpornościowy jest osłabiony przez takie stany, jak AIDS lub niektóre leki. Histoplazmoza może powodować gorączkę, utratę wagi i zmęczenie.

Chociaż histoplazma może powodować problemy w całym ciele – zwłaszcza w płucach – gdy atakuje ośrodkowy układ nerwowy, można ją wykryć, wyszukując antygeny w płynie mózgowo-rdzeniowym.

Wydaje się, że organizm nie rozwija się łatwo w laboratorium. W połowie przypadków kultury płynu mózgowo-rdzeniowego nie rozwijają organizmu, nawet w przypadku infekcji. Czasami biopsja mózgu lub opon mózgowo-rdzeniowych jest jedynym sposobem postawienia diagnozy.

Amfoterycyna B jest zalecanym lekiem dla pacjentów na tyle chorych, że wymagają hospitalizacji. Ci, którzy są mniej ciężko chorzy, mogą być lepiej leczeni itrakonazolem, innym środkiem przeciwgrzybiczym.

Mukormykoza

Mukormykoza jest jedną z najbardziej przerażających infekcji neurologicznych. Kiedy infekcja grzybicza spowodowana przez grupę pleśni zwanych mucomycetes atakuje mózg lub ważne naczynia krwionośne wokół mózgu, śmiertelność jest bardzo wysoka. Tylko kilku pacjentów kiedykolwiek zostało wyleczonych w tych warunkach.

Grzyby, które powodują te infekcje, mucomycetes, są w rzeczywistości powszechnie spotykane w przyrodzie i wszyscy ludzie są regularnie narażeni. Podobnie jak w przypadku wielu infekcji grzybiczych, prawie wszystkie przypadki inwazji u ludzi występują u pacjenta z obniżoną odpornością.

Rzadko grzyb może dostać się do mózgu innymi drogami, na przykład po wstrzyknięciu do krwiobiegu za pomocą dożylnych leków.

Gdy tylko zostanie postawiona diagnoza mukormykozy, potrzebny jest chirurg, aby usunąć całą martwą tkankę. Ta operacja może szpecić, ponieważ może być konieczne usunięcie chrząstki nosowej, oczodołu i podniebienia.

Wczesne uruchomienie silnego środka przeciwgrzybiczego, takiego jak amfoterycyna, ma również kluczowe znaczenie. Nawet przy agresywnym leczeniu przeżycie tak inwazyjnej mukormykozy mózgu jest rzadkie.

Większość przypadków neurologicznych infekcji grzybiczych występuje u osób, których układ odpornościowy nie działa prawidłowo. Chociaż grzyb może atakować zdrowych ludzi, takie infekcje są stosunkowo rzadkie. To powiedziawszy, te infekcje mogą być bardzo poważne, a nawet śmiertelne i muszą być rozpoznane i leczone tak szybko, jak to możliwe.